Update Gemengde Haag rond Moestuin

In januari 2018 heb ik een gemengde haag geplant van Meidoorn, Kornoelje en Liguster. Aangezien ik vaker vragen krijg over hoe het met de haag gaat, heb ik deze update geschreven.

Je kunt de originele post hier terug vinden:
Kornoelje, Meidoorn en Liguster Haag.

De gemengde haag in het derde jaar.
De gemengde haag in het derde jaar.

Om maar meteen met de deur in huis te vallen. Het gaat goed met de haag.

Ondanks twee zeer droge en warme zomers zijn de planten, op twee na, aangeslagen.

Daarvoor heb ik wel heel wat werk moeten verrichten. In het eerste jaar heb ik flink gemulched met houtsnippers die van het snoeiafval gemaakt waren. Dat heb ik in het tweede jaar (2019) nogmaals flink herhaald.

In het 2e jaar heb ik ook voor de 1e keer gesnoeid met de snoeischaar om de haag te stimuleren veel vertakkingen te maken. Dat is goed gelukt.

In 2020 heb ik geknipt met de manuele heggeschaar.

Meidoorn en Kornoelje haag.
Het is misschien een beetje lastig te zien door het vele groen, maar de haag is al één meter vijftig hoog.

Tijdens de droogte in 2019 heb ik de haag ook water gegeven als ik zag dat de blaadjes gingen hangen. Het was nog te prille aanplant om aan het lot over te laten.

In 2020, het derde jaar, heb ik wel nog gemulched maar geen water meer extra gegeven. Dat hebben ze goed kunnen verdragen.

Meidoorn, Liguster en Kornoelje haag.
Close-up van Liguster, Meidoorn en Kornoelje.
Van links naar rechts: Liguster met besjes, Meidoorn en Kornoelje.
Meidoorn blaadje in herfstkleuren.

Overvloed in de Moestuin

De zomer is voorbij gevlogen, en wat heb ik genoten in de tuin. Het mooie weer zorgde ervoor dat ik vaak buiten te vinden was. Het gevolg van al mijn zaai en plant activiteiten was een overvloedige oogst.

Nu nog steeds, terwijl het al september is.

De oogst uit de moestuin: tomaat, pepers, pompoen, druiven, courgetteappels, mais, boontjes en paprika.

Veel is meteen in het eten verwerkt. Zoals heerlijke groene salades, oven schotels met courgette en zalige geurige groentesoep. Het fruit kwam vaak terecht in vlaai of gebak, mmmm!

Courget-tomaten taart.
Een courget-tomaten taartje van bladerdeeg eieren en lekker veel kaas. Daarbij een rode bietjes salade met appel. Alle groente en fruit uit eigen tuin. Wat een rijkdom!

Ik merk wel dat de zomer periode, en vooral de maand augustus, daardoor erg druk is. Het lijkt wel of alles tegelijkertijd oogstbaar is. Die overvloed heb ik, naast weggeven, ook heel veel ingemaakt.

Daar is veel tijd in gaan zitten. Maar die had ik genoeg omdat door Covid-19 dit jaar wel heel raar is. Geen exposities, kunstmarkten of andere sociale activiteiten.

Erwten net geoogst, gecombineerd met bietenburgers en knoflookyoghurt.
Erwten net geoogst, gecombineerd met bietenburgers en knoflookyoghurt

Ondertussen heb ik zoveel ingemaakt dat de voorraadkast uitpuilt.

Fijn voor de winter.

De voorraad in de kelderkast.
Zonnestraaltjes van de zomer in de voorraadkast.

Als het dadelijk herfstweer wordt kan ik hier op de blog wat gaan bijwerken.

Ik wil nog gaan vertellen over een fantastische chili jam die ik heb gemaakt, mijn eigen zalf waardoor ik weer minder plastic potjes in mijn badkamer heb staan, en nog veel meer.

Als afsluiter een paar foto’s van mijn kolen. Deze kunnen nog tot november blijven staan voordat ik ze ga oogsten.

Vier kolen: rode, witte, groene en palmkool.

Egels onder de composthoop

De schattigste diertjes in Nederland vind ik de egeltjes. Ze kunnen heerlijk in een hoekje van de tuin rondscharrelen. Op zoek naar hun favoriete maaltjes, zoals regenwormen, rupsen en insecten, maar ook gevallen fruit onder de bomen of struiken.

Onze tuin is redelijk groot en daardoor heb ik ook een grote composthoop met bladeren en takken. Daar heeft blijkbaar in het voorjaar een mama egel een hol uitgegraven. Ik wist wel dat ik een egel op het terrein had. Overal vond ik van die gitzwarte afgepunte poepjes. Na een google rondje begreep ik wie op het terrein rond liep.

Egelpoep met pruimen schillen erin.

De eerste keer dat ik de egel tegenkwam schrok ik me rot.

Het was een augustusavond net na schemering. Ik hoorde luidruchtig knorren vanonder de coniferenhaag. Gealarmeerd ging ik toch op zoek naar het geluid. En warempel, daar zat een egel. Het was lang droog geweest dus het eerst wat ik toen gedaan heb zijn platte schalen water op verschillende plekken neerzetten.

Egel op zoek naar eten.
De egel gaat op weg naar rupsen. Ze zijn behoorlijk snel op hun hoge pootjes 🙂

Ik ben namelijk heel blij met deze extra helpers in de tuin. Ze eten veel insecten en rupsen. Het beste menu om mijn groenteplanten te beschermen. Het enige waar je voor moet oppassen is als je nieuwe aanplant hebt. Even een klein hekje eromheen en ze kunnen de planten niet meer uit te grond woelen op zoek naar regenworm. Als de plant eenmaal aangeslagen is haal je het weer weg.

Uiteindelijk bleek ik behalve de moeder egel ook nog eens twee kleintjes te hebben. Daarvan is dit filmpje wat ik kon maken getuige.

Op 12 en 13 september is het ‘Egelweekend 2020’! Tijdens dit weekend roept de Zoogdiervereniging iedereen op om de egels in de tuin te tellen.

Doe jij mee? www.ivn.nl

Een kijkje in de groentetuin…

Hoi, vandaag neem ik jullie mee de tuin in met een mini video filmpje. Je ziet het kasje, de groentebedden en de vijver. Beetje impulsief heb ik het opgenomen.

Duidelijk nog veel te leren 🙂

Fruitoogst

Drukke dagen in de tuin. Na het oogsten van het vroege fruit komt de verwerking. Je krijgt het niet allemaal opgegeten.

Kersen plukken. Op de hoge oogstladder kom ik bij de heerlijke kersen.

Kersen plukken.

In mei had ik de aardbeien gespot met de camera:

Aardbeibloem en twee aardbeien aan de struik.
Aardbeien die verwerkt worden om te drogen.

Het drogen van fruit is een fijne manier van conserveren. De smaak wordt versterkt en past daardoor heel erg goed in muesli mix voor bij m’n ontbijt.

Losse frambozen net geoogst.

Frambozen worden ingevroren. Eerst los op een rubberen schaaltje. na een dag gaan ze in een zak die ik vacuum trek. Dan kun je ze lekker lang bewaren om in de winter nog eens te genieten van deze vitamienebommetjes.

Ook wordt veel verwerkt tot jam. Heerlijk op de boterham, in de yoghurt of op het kaasplankje als dip. Dit jaar is de vliergelei daar erg geschikt voor.

Fruitoogst die ingemaakt is als jam.

Verplanten

Vanaf 15 mei is het druk in mijn moestuin. Veel van de zaailingen gaan nu in de tuin gezet worden. Het liefst heb ik een regenachtige dag. Helaas zijn die er dit jaar niet. Dan wijk ik uit naar de avonden. De pas verplante zaailingen kunnen dan in de koelte van de nacht een beetje bijkomen. Verplant worden is topsport voor ze.

Overdag zorg ik dan voor wat schaduw door doeken op te hangen of er wat grasstrooisel overheen te gooien. Ook krijgt nieuwe aanplant de eerste week water. Daarna moeten ze het bij mij op eigen houtje kunnen doen, de aarde bedden zijn humusrijk genoeg.

De zaailingen staan te wachten in de serre.
Een tray vol met koolplanten die dit jaar in bed 5 uitgeplant gaan worden.
Koolplantjes bij het groentebed waar ze dit jaar komen te staan.
Er staat al rozemarijn en twee grote kardoen planten. Daar kunnen de 11 plantjes wel omheen gezet worden. Eerst zet ik ze uit om te kijken hoe ze moeten staan. Dan pas graaf ik het gat, vul het met water en zet de plant erin.
Verschillende koolplantjes.

De gevreesde IJsheiligen

Begin mei moet ik altijd op m’n handen blijven zitten om te voorkomen dat ik te vroeg de planten, die ik gezaaid heb, uit plant. Door het prachtig voorjaars-weer ben ik toch ongeduldig geweest. Vandaar dat een paar warmteminnende zaailingen al in de volle grond stonden.

En dat heb ik geweten!

Op 11, 12, 13 en 14 mei kwamen de ijsheiligen voorbij. Die gooiden roet in het eten. Er werd nachtvorst voorspeld met temperaturen van -3 graden, en daar verschrompelen jonge planten van.

Komkommer en aardappel plant met rijp.
Links de komkommer en rechts een aardappelplant om half zeven ‘s morgens. Allebei bevroren omdat ik ze vergeten was af te dekken.

Dus heb ik mijn beschermende spullen tevoorschijn gehaald. Met lakens, vliesdoeken, stolpen en hooi/bladeren probeer ik dan mijn kou vrezende planten te redden. Het is even wat werk maar dat vind ik het wel waard.

Helaas had ik twee planten vergeten, die kreeg de nachtvorst te pakken.

Een komkommer en aardappel plant met vorstschade.
De linker komkommerplant is verloren. Die is te veel beschadigd. De rechter aardappelplant gaat het wel redden. Die loopt alleen wat groei achterstand op.

Gelukkig heeft de rest het wel gered dankzij de beschermende maatregelen:

Courgette onder een beschermende stolp.
Gele courgette onder de beschermende stolp.
Courgette plant.
De courgette ziet er goed uit, niks bevroren 🙂
Pompoenplanten onder een beschermende doek tegen de nachtvorst van de ijsheiligen.
Onder de oude lakens staan verschillende pompoenplanten.
Komkommer onder een beschermende stolp.
Komkommers onder de stolpen.
Komkommerplant.
Deze augurk gaat het ook redden. Als het dadelijk warm wordt gaat die snel groeien.

Volgend jaar toch maar weer braaf wachten tot het 15 mei is!

Verspenen van de zaailingen

Sinds 16 maart, het moment dat de Covid-19 maatregelen ingesteld werden, ben ik vooral in de tuin bezig geweest. April is zowiezo de maand waarin ik het meeste zaai en verplant, echter dit voorjaar gebruik ik het ook om mezelf af te leiden. Natuurlijk probeer ik me te informeren maar ik waak ervoor niet bovenmatig veel met nieuws bezig te zijn. Het helpt me om met twee voeten op de grond te blijven staan. Werken in de tuin is gewoon een hele fijne manier om me te verankeren.

De plantjes van februari en maart zijn nu zo groot geworden dat ze verspeent moeten worden. Daarvoor zoek ik alle potjes bij elkaar. In de schuur, in de kas, en de houten loods. Het zijn er gelukkig voldoende.

De tomaten zijn als eerste aan de beurt. Ze waren al uitgegroeid tot wat slungelige plantjes. Nu ze in nieuwe grond terecht komen worden ze meteen steviger. Plus je kunt ze wat dieper planten!

Tomaten die net om geplant zijn.
De bovenste foto is als de tomaten net verplant zijn. Het ziet er dan zo miezerig uit dat ik altijd denk dat ze het niet gaan halen. De onderste foto is na twee weken gemaakt. Het zijn stevige plantjes geworden met meerdere blaadjes. Deze gaan het wel redden.
tomaten die verplant zijn.

De volgende die groter gaan wonen zijn de pepertjes, paprika’s en de aubergines. Van elk heb ik twee soorten. Het plan is om dit jaar zelf sambal te gaan maken. Ik ben benieuwd of dat gaat lukken.

Voor het verspenen gebruik ik biologische potgrond die ik goed vochtig maak zodat de plantjes zaailingen geen al te grote schok krijgen. Ik vermeng het met zelf gemaakte compost van afval uit eigen tuin. Zo creëer ik een bijna gesloten kringloop in mijn tuin.

Ik heb dit jaar flink meer gezaaid en ben ook nog lang niet klaar. In mei zaai ik de maïs, de tweede lichting courgettes, pompoenen, augurken en meloen. Hieronder enkele courgette planten klaar om in een grote pot te zetten.

Courgettes klaar om te gaan verspenen.

Van sommige zaadjes die ik uitgedeeld heb uit mijn vorige blog, kreeg ik bericht. Bij Ria waren de pompoenen goed uitgekomen en al verspeent. Leuk om te zien hoe iedereen ermee aan de slag is gegaan. In totaal hebben 10 mensen er gebruik van gemaakt. Vond ik best veel!

De zaadjes van Ria in een bak.
De zaailingen van Ria in een zaaibed.

Ik besef hoeveel mazzel ik heb met zo’n grote tuin waar ik kan doen en laten wat in me opkomt. Het geeft me rust in mijn hoofd en helpt me deze vreemde tijd zonder kunstmarkten en exposities te overbruggen.

Blijf gezond en tot de volgende keer X

Helga in de kas bij haar plantjes.

Paardenbloem siroop

Mijn grasveld staat er momenteel vol mee. Stralend gele bloemen die met open armen de warmte van de zon verwelkomen.

Ik heb het natuurlijk over de paardenbloemen.

Verguisd bij veel monocultuur grasliefhebbers, maar ik weet wel beter. Deze alledaagse bloem heeft geneeskrachtige en culinaire eigenschappen en ziet er ook nog eens mooi uit.

Een paardenbloem van knop tot wegblaas pluisjes.

Je kunt de jonge blaadjes in je salade bijmengen. Wortels worden geroosterd en gemalen als koffie vervanger gebruikt. Van de bloemen kun je een lekkere siroop maken.

Dit doe ik al enkele jaren. Met die siroop meng ik een kruidige, licht bittere limonade. De twee flesjes redden het tot mei wanneer ik de vlierbloesemsiroop kan maken.

Zo heeft bij mij elk seizoen z’n eigen smaak.

Honderd paardenbloemen op een blauwe handdoek.

Paardenbloem siroop maken is heel eenvoudig.

Ik begin met het plukken van 100 onbespoten schone paardenbloemen. Liefst ‘s morgens nadat de dauw weg is. Met een schaar knip ik het groene kontje eraf. Een halve onbespoten citroen in dunne schijfjes snijden, boven op de lintbloemen leggen en 400 ml water toevoegen. Even één minuut koken dan afkoelen.

Paardenbloemen die met citroen tot siroop verwerkt worden.

‘s Avonds zeef ik alles door een neteldoek en vang het vocht op in een pannetje. Daar gaat 200 gram suiker bij. Tien minuten opkoken en meteen bottelen in super goed schoongemaakte flesjes.

Paardenbloem siroop in schulp flesjes.

De eerste asperge van ‘t seizoen

In 2018 heb ik dertig aspergeplanten in mijn tuin neer gezet.
Dat was best veel werk. Ik heb daarover verteld in de blog Asperge.

Vandaag was, na twee jaar, dan eindelijk het moment aangebroken dat ik de vruchten van m’n harde werk kon oogsten. Er waren asperges die gestoken konden worden.

Kleine witte puntjes staken uit de aarde wal te voorschijn. Door voorzichtig uitgraven werd de onderkant van de asperge bloot gelegd. Dan kan ik het met een speciaal asperge mes steken.

Asperge die net boven de grond uitkomt.

In maart heb ik zwart plastic over de aarde wal gelegd. Dat zorgt ervoor dat de grond snel warm wordt en de asperges snel gaan groeien.

Daardoor had ik vandaag maar liefst veertien stengels 🙂

En trots dat ik was!

De volledige asperge oogst van 5 april

Diezelfde dag werden ze geschild en verwerkt op de meest klassieke manier: met gerookte ham, gekookt ei en een beetje echte boter.

Dat was smullen!

Een bord vol met asperges, ei en ham.